‘Para-paraan’ 

Siyudad sang Roxas—Insakto na nga anum ka bulan nga kabudlay sang aton paghulag tungod sa Corona Virus Disease-19 (Covid-19) pandemic.

Madamo na ang nadulaan trabaho, madamo nga negosyo ang nagsara tungod puto na. Madamo na ang nakabatyag sang gutom kag grabe ang pagnubo sang aton ekonomiya.

Sang una, pirmi ko lang mabatian kay Tatay, ang iya hambal nga magbakas lang kami agud indi kami magutom.

Kon sang una, daw wala ko ina sabungog ang hambal ni Tatay kay damo man kami nga mag-utod nagabakas mo, apang subong nga yara kita sa pandemya, nabatyagan ko na. Tungod ginapanumdum ko nga ang akon pamilya sa mga masunod nga inadlaw wala na sang kaunon.

Kon didto sang una sa uma, kon wala ka bugas, pwede ka kahulam sa kalapit niyo balay, pwede ka kahulam asin, mantika, sibuyas, bawang kag iban pa. Pwede ka man gani kapangayo sang utanon, saging, balinghoy ukon kamote.

Pero diri sa siyudad pwede bala ayhan magpangayo sa imo kalapit? Ukon makahulam? Daw indi gid pwede, kay tanan diri ginabakal kinilo ang tanan kag kaminahal-mahal pa! Makaluluoy gid ang mga wala sang pangita subong nga panahon!

Kon sa bukid, ang hambal nila magbakas, diri sa siyudad diskarte naman ang kinahanglan.

Apang madamo sang pamaagi kon kabalo lang magdiskarte sa imo pang adlaw-nga pagpangabuhi. Ilabi na gid subong gina-advice sang gobyerno nga magtinir lang kita sa sulod sang aton balay, bawal ang magwa kay basi tapnan kita sang Covid.

Tungod sa Covid-19, madamo ang nauso. Isa na dira ang online selling, Tiktok, barter sang tanum kag madamo pang iban—basta makwartahan lang.

Galing, ang iban daw gapinabuang na lang. pati mga badyang, huya-huya, baho-baho, ginabaligya na.

Pero ang iban, ginagamit man gihapon nila ang tradisyonal nga pamaagi sang pagbakas pareho sang pagtanom sang utanon.

Kon may malapad ka nga duta, pwede mo gid tamnan pareho sang kalabasa, okra, latoy, patola kag madamo pa nga klase sang utanon.

Kon ibaligya mo ina, kwarta na. Indi pa kamo magutuman nga magpamilya. Diskarte lang ang kinahanglan gid! ‘Para-paraan’ lang kita subong nga may pandemya.

We will survive, kabay pa.